« Ορισμός της ΄κουλτούρας' | Main | Γαλατείας και Πυγμαλίωνος, Αγγελική Σμυρλή »
February 28, 2006
Περι μεταφράσεων ο λόγος
Το να κάνεις μια μετάφραση ενός έργου - είτε λογοτεχνικού είτε τεχνικού - είναι κάθε άλλο από ένα απλό ζήτημα. Η απλή ανάγνωση ενός έργου αν και νοητικά μπορεί να φέρει την κατανόησή του η μεταγραφή του σε μια νέα γλώσσα είναι έργο τόσο δύσκολο που να φαντάζει αδύνατο μερικές φορές.
Δεν είναι μόνο το γεγονός ότι δεν υπάρχει 1-1 αμφισημία μεταξύ των λέξεων δυο γλωσσών ούτε το γεγονός ότι δεν υπάρχει καν 1-1 αμφισημία μεταξύ των νοηματικών εννοιών που οι λέξεις αναπαραστούν. Είναι το γεγονός πως ανάμεσα σε σένα και την μετάφραση υπεισέρχεται πολλές φορές η ιδεά που λέγεται 'εκδότης'.
Η εμπειρία μου με τον ελληνικό χώρο της μετάφρασης και των εκδόσεων περιορίζεται σε δύο τεχνικά βιβλία που μετέφρασα πριν 6 χρόνια με πραγματικό πόνο ψυχής και με αντίτιμο που δεν μεταφράζεται - ευτυχώς - στα λίγα χρήματα που πήρα γι αυτές τις μεταφράσεις. Ακούστε την ιστορία των δύο βιβλίων:
Το πρώτο ήταν εξαιρετικά interdsciplinary και εξαιρετικά ριζοσπαστικό στην ουσία και έννοιά του. Η ροή του αρχικού - αγγλικού - βιβλίου ήταν εξαιρετικά λογοτεχνική και πέρασα ένα μεγάλο τμήμα της μετάφρασης στο να περάσω την ροή και τις έννοειες στην ελληνική γλώσσα. Αποτέλεσμα; Αν και πληρώθηκα για την μετάφραση το βιβλίο δεν εκδόθηκε ποτέ...
Το δεύτερο βιβλίο ήταν εξαιρετικά πιο βατό στην μετάφρασή του αλλά η φύση του έργου ήταν τέτοια που δεν θα ήταν δυνατόν να μεταφράσεις το έργο λέξη προς λέξη. Απαιτούνταν σημαντική γλωσσική 'επέμβαση' - ας το πω - για να μην αποτελεί μια κοινοτυπία, ένα μεταξύ των πολλών. Αποτέλεσμα; Το βιβλίο εκδόθηκε μα υπέστη μια τόσο απίστευτη 'γλωσσική επιμέλεια' (μη χέσω) απο ανθρώπους που πιστεύουν πως τα ελληνικά πρέπει να είναι ξύλινα, που αν και σήμερα βρίσκεται σε βιβλιοπωλεία με το όνομά μου στην μέσα (ευτυχώς) σελίδα δεν είμαι διόλου περήφανος γι' αυτό. Ένα ξερό βιβλίο που είναι για μένα πραγματικά αδιάβαστο...
Αυτό ήταν και το τέλος των μεταφράσεων στον ελληνικό χώρο για μένα.
Posted by Basileios at February 28, 2006 12:07 PM
Trackback Pings
TrackBack URL for this entry:
http://www.sporadikos-logos.org/mty/mt-tb.cgi/557
Comments
Τα δικαιώματα για το πρώτο βιβλίο, δεν μπορεί να τα πάρει κάποιος άλλος εκδότης ώστε να κυκλοφορήσει; Έχετε ακόμη το κείμενο της μετάφρασης; Ελπίζω ναι.
Πραγματικά κρίμα!
Posted by: Mirandolina at February 28, 2006 7:07 PM
να σου πω την αλήθεια πικράθηκα τόσο εκείνο τον καιρό που δεν ασχολήθηκα παραπάνω.
Από την άλλη αν εκδιδόταν θα είχε κι αυτό υποστεί την ανάλογη 'επιμέλεια' και έτσι δεν νομίζω να ήμουν και γι αυτό περήφανος.
Posted by: Basileios at March 1, 2006 6:18 AM